Acht generaties van Klaveren (1682 - 1996)
Het begin
Op 4 Februari 1729 wordt Teunis van Klaveren gedoopt in de rooms-katholieke schuilkerk “De Posthoorn” aan de Prinsengracht. Hij is geboren op de Santhoek, “Realen Eyland” in Amsterdam.
Teun van Klaveren is de eerste van acht generaties Amsterdamse “van Klaveren's”. Acht generaties die over een periode van ruim 300 jaar zijn geboren, hebben geleefd en zijn overleden in Amsterdam. Mijn broer Ton en ik zijn de negende generatie en mijn neef Sander, geboren op 19 Oktober 1997 in de Wijttenbachstraat, is de meest recente telg.
Toen ik begin 2021 begon aan mijn onderzoek naar de oorsprong van mijn vaderlijke stamreeks, kon ik gebruik maken van het eerdere genealogische onderzoekresultaten mijn broer. Hij was blijven steken bij Pieter van Klaveren, geboren in 1758.
Nu weten we dat Pieter de zoon is van Teun, en Teun de zoon is van Willem Teunisz, geboren in 1682 in de buurt van Oude Wetering, nabij Roelofarendsveen, Zuid-Holland, en die tussen 1705 en 1727 naar Amsterdam is vertrokken op zoek naar werk.
Een beschrijving van dit onderzoek naar onze "oorsprong" kunt u rechts op deze pagina vinden. De stamreeks vindt u links.
Toen ik eenmaal vastgesteld had wie onze "Amsterdamse stamvader" was, besloot ik om van elke generatie het leven te beschrijven zo ver als dat mogelijk is. Ik heb me niet beperkt tot de personen van de stamreeks zelf, maar ook het leven van hun broers en zussen onderzocht en omdat het leven van de kinderen veel zegt over de ouders, ook het leven van de kinderen en kleinkinderen van de broers en zussen.
De bevindingen hiervan en relevante achtergrondinformatie vindt u op deze site.
Het onderzoek naar mijn voorouders heeft me veel geleerd over de levens- woon- en werk omstandigheden in het Amsterdam van de 18e en 19e eeuw. Amsterdam was een stad in verval en lang niet meer die voortvarende handelsstad van een eeuw eerder. De stad was overbevolkt en werkloosheid was hoog. De stad werd frequent overspoeld door epidemieën zoals cholera, griep en pokken, waaraan vooral veel kinderen en armen stierven. De Franse overheersing van 1795 tot 1813, ofwel de Bataafse Tijd, heeft weinig goeds gebracht aan het herstel van de stad: de economisch blokkade van Engeland, de hoge belastingdruk en de invoering van de dienstplicht hebben de armoede vergroot.
Pas eind 19e eeuw zijn er tekenen van herstel en begint de zogenoemde "tweede gouden eeuw" van Amsterdam: de economie leefde op, nieuw geld (o.a. afkomstig uit de koloniën) was voorhanden, en nieuwe uitvindingen, zoals elektriciteit, stromend water, en de paardentram deden hun intrede.
Het heeft me ook geleerd dat Amsterdam een tolerante stad was en dat die tolerantie de grondslag heeft gelegd voor de succesvolle ontwikkeling van Amsterdam en zijn bewoners.
Amsterdam was tolerant ten aanzien van ander gelovigen zoals Willem Teunisz van Claveren die rooms-katholiek was en rooms-katholiek mocht blijven, net als zijn zoon, zijn kleinzoon, etc.
"D'afbeelding hoe men de Magistraet en Geestelykheyt der stadt Amsterdam heeft uytgeleydt en t'scheep gebraght den 26 May, 1578"
De stadsbestuurders werden in schuiten gezet en de stad uitgebracht. Buiten de banpaal op de Diemerzeedijk werden ze aan land gezet en mochten gaan waar ze wilden, zolang het maar niet Amsterdam was.
Bon: Stadsarchief Amsterdam, Jan Luyken. 1693.
Amsterdam was de laatste grote katholieke stad die loyaal bleef aan de Spaanse koning Filips II. In 1578 werd echter ook hier het katholieke stadsbestuur afgezet en de zijde van Willem van Oranje gekozen in zijn strijd tegen de Spaanse overheersing. Het katholieke geloof werd niet verbannen, mits het gepraktiseerd werd zonder uiterlijk vertoon. Vandaar de vele schuilkerken, zoals "de Posthoorn" op de Prinsengracht, en de "Willibrordus buiten de Veste", op het Kuiperspad, en het zeer bekende “Ons Lieve Heer op Solder”.
Mirakel van Amsterdam, 1345
"De vrouw die de vorige avond het braaksel met de hostie in het vuur had gegooid, vindt de volgende ochtend de hostie ongeschonden tussen de vlammen.”
Bon: Stadsarchief Amsterdam, Boëtius Adamsz. Bolswert, Hendrick Aertssens. 1639
Het katholieke geloof was diepgeworteld in de toenmalige Amsterdamse cultuur. Dit is onder andere te danken aan het “Mirakel van Amsterdam” waardoor Amsterdam verandert van klein vissersdorp in een religieuze toeristentrekpleister met een levendige handel in spirituele snuisterijen
Amsterdam was ook tolerant ten aanzien van de immigranten uit België, Frankrijk, Spanje en Portugal, die door de vervolging in hun eigen land, hun heil zochten in Amsterdam. Zij brachten werkmanschap en handelskennis met zich mee. Hierdoor groeit Amsterdam uit van een wijdbekende bedevaartstad tot een wereldbekende handstad en een smeltkroes van culturen, nationaliteiten en geloven, wat tot hedendaags veel mensen fascineert en aantrekt.
U zult ook merken dat dit onderzoek bij lange na niet compleet is. Het is werk wat me nog vele jaren plezier zal geven. Er zullen regelmatig delen toegevoegd worden: ik ben begonnen met Teun en hoop te eindigen met mijn vader Ton.
Dit onderzoek had niet tot stand kunnen komen zonder de hulp van de medewerkers van de diverse regionale en stadsarchieven, met name het Stadsarchief Amsterdam en het Noord-Hollands Archief in Haarlem. Mijn speciale dank gaat uit naar dhr. Geert Ouweneel die altijd zonder vragen de vele notariele aktes wilde overzetten in voor mij begrijpbare taal.
Veel lees en leer plezier, Paul.
Het Amsterdams Stadsarchief is sinds 2007 gevestigd in gebouw “De Bazel”, gebouwd in 1926 voor de Nederlandsche Handel Maatschappij (NHM). Vanwege het specifieke baksteen ontwerp, referen de Amsterdammers naar dit gebouw als “de Spekkoek”.
De “schatkamer”.
Bron: Stadsarchief Amsterdam.